Biuletyn/2019-17

Wikimedia Polska, polski partner Fundacji Wikimedia.
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Subskrybuj!

Biuletyn Wikimedia Polska

numer 17/2019 (24 października 2019)

Wstępniak[edytuj]

Chronoswiss MG 2631.jpg

Na ten Biuletyn czekaliście dłużej niż zwykle, nie ma co ukrywać. Byliśmy tak zajęci robieniem wikimediów... że już nie starczyło nam czasu na pisanie o wspaniałych rzeczach, które się dzieją. Ale to nie tylko to. Dochodziły i dochodzą do nas głosy, że publikujemy za często, nie dając Wam czasu na zapoznanie się z bieżącym numerem lub dopisanie czegoś od siebie. Dlatego postanowiliśmy zmniejszyć częstotliwość publikowania Biuletynu do jednego numeru miesięcznie. Rzadziej, ale bardziej bogato, lepiej przygotowane, z większą liczbą wieści. Co sądzicie o tej zmianie? Bardzo chcemy się dowiedzieć, nie bez powodu każdy numer ma stronę dyskusji!

Czekając na Wasze głosy, zapraszam Was do czytania obecnego bardzo, BARDZO, szerokiego numeru.

Wieści ze Stowarzyszenia[edytuj]

Wikisłownikarze i wikiskrybowie spotkali się na Źródłosłowie
Zrodloslow Warszawa 2019 13.jpg

21 wolontariuszy i trzech przedstawicieli Wikimedia Polska wzięło udział w tegorocznym spotkaniu społeczności Wikiźródeł i Wikisłownika – konferencji Źródłosłów. Spotkanie, które odbyło się w dniach 18–20 października w Warszawie było więc największym do tej pory – w 2017 roku wolontariuszy było 18, a w 2019 – 19. Pierwszą część zlotu uczestnicy spędzili wspólnie, dyskutując o nowej strategii Wikimedia Polska, zaproponowanym przez Wikimedia Foundation rebrandingu projektów Wikimedia oraz o tym, jak wykorzystać słownik i źródła w projektach edukacyjnych. Kolejne półtora dnia społeczności intensywnie pracowały w osobnych salach. Wikiźródła dyskutowały o nowym projekcie Moniuszko, planowały prace do końca roku i wspólnie przepisywały i sprawdzały brakujące indeksy. Tymczasem Wikisłownik zidentyfikował 19 problemów i możliwości projektu, nad którymi rozpoczęto prace. Podczas dyskusji nad przyszłością Źródłosłowu uczestnicy byli zgodni co do tego, że jest to inicjatywa, którą należy podtrzymać, zgłaszali jedynie typowy problem Wikimediów – pracy do wykonania zawsze jest więcej niż godzin doby! Już niebawem pełen raport z konferencji, póki co dziękujemy uczestniczkom i uczestnikom i zapraszamy na przyszłą edycję Źródłosłowu!

CEE Meeting 2019 za nami
Wikimedia CEE Meeting 2019 participants 0.jpg

Wikipedyści z Europy Środkowej i Wschodniej spotkali się na corocznej konferencji Wikimedia CEE Meeting. Tym razem odbyła się ona w Belgradzie w dniach 10-13 października. Wśród kilkudziesięciu przedstawicieli społeczności tej części świata nie zabrakło również sześciorga reprezentantów Wikimedia Polska. Przez trzy intensywne dni braliśmy udział w dyskusjach dotyczących ważnych dla wikiświata sprawach: o retencji edytorów, projektach pozyskiwania treści, dobrostanie społeczności, jakości zasobów, sprawach prawnych i kwestiach technicznych. Zgromadziliśmy dla Was mnóstwo wiedzy i pomysłów, już niebawem podzielimy się nimi w raporcie!

Copyright Transposition Bootcamp

W tym samym czasie, kiedy w Belgradzie odbywało się CEE Meeting, w Warszawie miało miejsce spotkanie poświęcone Dyrektywie w sprawie praw autorskich na jednolitym rynku cyfrowym. Zorganizowało je Stowarzyszenie Communia we współpracy z Centrum Cyfrowym oraz Dimim i Anną (przedstawicielami Wikimediów przy instytucjach UE).

Na Bootcamp przyjechało ok. 30 przedstawicieli prawie wszystkich krajów członkowskich Unii. Wśród nich byli reprezentanci afiliantów Wikimedia i instytucji GLAM, prawnicy, naukowcy i inne osoby, które bardzo zaangażowały się w powstawanie dyrektywy po stronie społeczeństwa obywatelskiego. Ja sam wystąpiłem raczej w charakterze obserwatora. Spotkanie miało na celu przygotowanie się przed implementacją dyrektywy w ustawach państw członkowskich. Efektami spotkania są wymiana specjalistycznej, praktycznej wiedzy i ustalenie metod ściślejszej współpracy.

Propozycje zmian statutu

Zgodnie z ustaleniami z ostatniego Walnego zarząd zaczął publikować szczegółowo uzasadnione propozycje zmian statutu. Wstęp możecie przeczytać tutaj: Statut/Zmiany 2019, a wszystkie zmiany wraz z uzasadnieniami znajdą się tutaj: Statut/Zmiany 2019/wszystko. Kiedy piszę tę notatkę, jeszcze nie wszystkie propozycje zostały opublikowane. Ostatnie chcemy zamieścić na wiki wraz z publikacją strategii (właściwie: planu strategicznego, bo te pojęcia są różne), co ma nastąpić w przyszłym tygodniu.

Każdemu artykułowi jest poświęcona osobna podstrona i osobna strona dyskusji. W ten sposób łatwiej trzymać się tematu i łatwiej podsumowywać każdy temat. Komentarze przyjmujemy do końca roku (do 31 grudnia). Następnie zarząd (wewnętrznie) podsumuje dyskusje, a na Walnym przedstawi je z uwzględnieniem wniosków z dyskusji.

Niektóre proponowane zmiany są prawnicze, inne językowe, jeszcze inne – "merytoryczne". Ostatnia kategoria obejmuje głównie takie, dzięki którym Stowarzyszenie ma lepiej działać w nadchodzącej dekadzie. Po prostu statut nie został napisany w sposób ponadczasowy i wymaga aktualizacji.

Wieści z projektów Wikimedia[edytuj]

Wikipedia[edytuj]

Świętowaliśmy 18 urodziny Wikipedii!
18. urodziny polskiej Wikipedii 30.jpg
18. urodziny polskiej Wikipedii 24.jpg
18. urodziny polskiej Wikipedii 3.jpg
18. urodziny polskiej Wikipedii 25.jpg

Wikipedia to demon Maxwella, jest właściwie niemożliwa mówił fizyk Paweł Jochym, współzałożyciel polskiej Wikipedii podczas jej imprezy osiemnastkowej 5 października 2019 roku, dodając, że musimy szczególnie dbać o tę wyjątkową encyklopedię. Kiedy ludzie gratulują mi założenia Wikipedii, czuję się zmieszany, ponieważ cała zasługa należy do jej społeczności dodawał Krzysztof Jasiutowicz, drugi z ojców-założycieli wirtualnej encyklopedii. I choć wydaje się to zaskakujące, osiemnastka polskiej Wikipedii stanowiła dopiero drugie spotkanie Kpjasa i Ptj na żywo. Pierwsze miało miejsce niemal dokładnie osiem lat temu – na 10 urodzinach Wikipedii w Poznaniu. Zarówno wtedy, jak i teraz, założyciele razem pokroili urodzinowy tort, nie obyło się też bez próśb o wspólne zdjęcia i autografy. Wszystkie te oznaki sławy przyjmowali z charakterystyczną dla wikipedystów skromnością, cały czas podkreślając, że za sukcesem encyklopedii stoją nie oni, a tysiące edytorów i edytorek.

I choć założyciele byli najbardziej znamienitymi gośćmi, nie zabrakło i innych – osiemnastkę Wikipedii świętowali jej wolontariusze i wolontariuszki, ludzie kultury i nauki. Prezes Wikimedia Polska, Michał Buczyński opowiadał o historii encyklopedii, od jej niezdarnych początków do obecnego rozkwitu, Łukasz Garczewski (TOR), wikipedysta od ponad 15 lat mówił, że choć wiele mówi się o tym, w jaki sposób Wikipedia zmienia świat wiedzy, to dla niego najważniejsze jest to, jak zmieniła go jako człowieka i zainspirowała go do bycia aktywistą i społecznikiem. Panel ekspertek zaproszonych przez Centrum Cyfrowe omawiał w jaki sposób Wikipedia zmieniła świat dostępu do wiedzy, a ludzie edukacji i projektów GLAM opowiadali o swoich z nią doświadczeniach.

A żeby nasi goście mogli lepiej poznać wspaniałą społeczność tworzącą polską Wikipedię, ściany zdobiło 30 plakatów z sylwetkami wikipedystów i wikipedystek, którzy dzielili się swoimi motywacjami, ulubionymi hasłami, życzeniami dla projektu.

Dziękujemy za obecność i... do zobaczenia na wielkich 20. urodzinach!

Wrzesień 2019 według czytelników Wikipedii, czyli top 15 najchętniej czytanych artykułów w Wikipedii we wrześniu 2019

Za sprawą historycznej telenoweli TVP pt. Korona królów artykuł Wikipedii Kazimierz III Wielki zajął w całym roku 2018 trzecie miejsce pod względem oglądalności, z 1,9 mln odsłon. Serialowy Kazimierz Wielki zmarł w końcówce drugiego sezonu, a w funkcji głównej postaci zastąpiła go od trzeciego sezonu Jadwiga Andegaweńska. Czy hasło o niej odniesie podobny sukces?

15. Zespół Aspergera (łącznie 114 508 odsłon w całym miesiącu) – zaburzenie rozwojowe, które pojawiło się w mediach za sprawą nastoletniej aktywistki Grety Thunberg (zob. poz. 10);

14. Kornel Morawiecki (115 012 odsłon) – polski polityk, działacz opozycji w okresie PRL, ojciec urzędującego premiera, zmarły 30 września;

13. Jadwiga Andegaweńska (121 024 odsłon) – królowa Polski, centralna postać trzeciego sezonu polskiego serialu Korona królów (premiera 9 września w TVP);

12. Freddie Mercury (131 260 odsłon) – brytyjski wokalista, zainteresowanie jego osobą wzbudziła emisja w telewizji filmu biograficznego Bohemian Rhapsody, którego był bohaterem;

11. Reprezentacja Polski w piłce siatkowej mężczyzn (143 748 odsłon) – polska kadra narodowa w siatkówce, która wzięła udział w Mistrzostwach Europy (zob. poz. 1);

10. Greta Thunberg (149 577 odsłon) – szwedzka 16-letnia aktywistka klimatyczna, która m.in. 23 września wygłosiła przemówienie na szczycie ONZ, a 25 września została wymieniona jako jeden z zwycięzców nagrody Right Livelihood Award;

9. II wojna światowa (154 536 odsłon) – najwyższa oglądalność 1 września, w 80. rocznicę wybuchu;

8. Państwa Europy (176 405 odsłon) – długoterminowa analiza oglądalności każe wysnuć przypuszczenie, że z tego zestawienia korzystają uczniowie podczas odrabiania prac domowych (a wrzesień to początek roku szkolnego);

7. Polska (181 596 odsłon) – to jeden z najpopularniejszych artykułów naszej wersji językowej, bez żadnej specjalnej okazji ma wiele wizyt przez cały rok;

6. Małgorzata Kidawa-Błońska (193 162 odsłon) – polska polityk, kandydatka Koalicji Obywatelskiej na stanowisko premiera w nadchodzących wyborach parlamentarnych;

5. Jan Kobuszewski (193 324 odsłon) – polski aktor i artysta kabaretowy, zmarły 28 września;

4. Wilfredo León (239 913 odsłon) – polski siatkarz pochodzenia kubańskiego, reprezentant Polski uczestnik i najlepszy przyjmujący Mistrzostw Europy (zob. poz. 1);

3. Nihilizm (263 525 odsłon) – ten wyraz użyty przez prezesa J. Kaczyńskiego na konwencji partyjnej 7 września okazał się zbyt trudnym słowem dla Polaków, którzy sprawdzali znaczenie tego terminu w Wikipedii;

2. Mistrzostwa Świata w Koszykówce Mężczyzn 2019 (273 053 odsłon) – aktualne wydarzenie sportowe, trwające od 31 sierpnia do 15 września;

1. Mistrzostwa Europy w Piłce Siatkowej Mężczyzn 2019 (424 999 odsłon) – aktualne wydarzenie sportowe, turniej rozgrywany od 12 do 29 września.

Dane z narzędzia Pageviews Analysis.

WTM
Inne wydarzenia i dyskusje
  • Użytkownik Cybularny otrzymał uprawnienia administratora
'''''

Wikimedia Commons[edytuj]

Wiki Science Competition
Logo for Wiki Science Competition.svg

Szykujcie próbówki, wypierzcie labowe fartuchy i przygotujcie kremy z filtrem na wykopki archeo! Zajrzyjcie też do zapomnianych folderów pełnych zdjęć z Waszych badań i doświadczeń. Nadchodzi konkurs fotograficzny Wiki Science Competition! Polska edycja rusza 4 listopada 2019 i aż do 15 grudnia 2019 będzie można ładować do Wikimedia Commons zdjęcia w sześciu kategoriach

  1. Ludzie nauki
  2. Zdjęcia mikroskopowe
  3. Media niefotograficzne
  4. Zestawy zdjęć
  5. Natura
  6. Kategoria ogólna

Jury, złożone ze specjalistów, wytypuje w styczniu 2020 zwycięskie zdjęcia, a ich Autorzy przejdą do międzynarodowego etapu. Szczegóły (w tym: opis nagród, kategorii, prezentacja Jury i regulamin, który przestudiujcie uważnie!) na stronie konkursu.


Wieści z projektów GLAM[edytuj]

Jak wyjść z platońskiej jaskini? Efekty projektu WikiPlaton
Akademia Platońska 2019 (12).jpg

Uczestnicy III edycji „Akademii Platońskiej” w Lanckoronie (23-30 września 2019 r.), której współorganizatorem jest Kwartalnik Filozoficzny Kronos oraz Instytut Tischnera, dokonali rekonstrukcji stanowiska Platona i na podstawie źródeł stworzyli wysokiej jakości artykuł na temat greckiego filozofa w Wikipedii. W sposób wyczerpujący skonfrontowali również Platona z nowoczesnością, tzn. głównymi figurami filozofii nowoczesnej (Kant, Hegel, Marks, Nietzsche, Freud, Husserl, Heidegger). Artykuł został zgłoszony do umieszczenia na stronie głównej w rubryce „Czy wiesz”, a także nominowany do wyróżnienia „Artykuł na medal”, gdzie jego treści są dyskutowane i dopisywane. Obecnie jego objętość to 360 382 bajty – jest to więc najdłuższy artykuł o Platonie ze wszystkich wersji językowych Wikipedii. Obecnie trwa dyskusja nad jego podziałem na odrębne artykuły. Dalszym efektem projektu będą zajęcia prowadzone przez Andrzeja Serafina w Instytucie Filozofii i Socjologii Uniwersytetu Pedagogicznego, podczas których studenci będą opracowywać artykuły na temat idei platońskich w polskojęzycznej Wikipedii. Zdjęcia z Akademii Platońskiej można zobaczyć w zasobach Wikimedia Commons. Dodatkowo planowane jest zamieszczenie w Wikimedia Commons nagrań wykładów, które odbyły się Lanckoronie. Zachęcamy do przeczytania wypowiedzi uczestników projektu na blogu Wikimedia.

Poużywaj sobie! Kolekcje warszawskich instytucji kultury w sieci

Rozpoczęła się kampania Centrum Cyfrowego, której Wikimedia Polska jest partnerem. Celem kampanii jest promocja kolekcji warszawskich instytucji kultury, takich jak Mazowiecka Biblioteka Cyfrowa, Narodowe Archiwum Cyfrowe, Muzeum Warszawy, Żydowski Instytut Historyczny, Dom Spotkań z Historią, Muzeum Narodowe w Warszawie, które udostępniają swoje kolekcje w sieci. Część zbiorów, które znajdują się w domenie publicznej jest dostępna za pośrednictwem Wikimedia Commons. Zachęcamy do korzystania z licznych zasobów tych instytucji, w tym również zasobów pozyskanych w ramach współprac GLAM do Wikimedia Commons, których listę możecie zobaczyć tutaj. Szczegóły kampanii dostępne są na stronie Pracowni Otwierania Kultury. Poznajcie bliżej instytucje, które razem z nami mówią “Poużywaj sobie!” i wykorzystujcie ich kolekcje do swoich celów, szczególnie jeśli nabraliście ochoty do stworzenia własnego dzieła.

Nasze stowarzyszenie w jury konkursu HackwArchiwum.
Fina NAC hackaton.jpg

Zakończył się dwuetapowy konkurs HackwArchiwum. Wrześniowy hackathon zorganizowany w celu promocji kolekcji portalu szukajwarchiwach.gov.pl, potoczył się przez październik z trzema finałowymi drużynami wskazanymi przez jury, w którym zasiadała też reprezentantka naszego Stowarzyszenia. 21.10 w Centralnym Domu Technologii w Warszawie, po miesiącu pracy z mentorami, zespoły zaprezentowały finałowe prototypy swoich rozwiązań. Po burzliwych obradach jury przyznało 1. miejsce grupie WTYCZKA, z którą zespół NAC będzie realizował projekt, wykorzystujący sztuczną inteligencję do kolorowania archiwalnych zdjęć. Przypomnijmy jeszcze, że nasza współpraca z NAC to m.in. ponad 1400 plików ilustrujących artykuły w polskiej Wikipedii i ponad 600 w anglojęzycznej! Zobacz kategorię na Commons.

Wieści z projektów edukacyjnych[edytuj]

Kurs e-learningowy Wikimedia & Education
Wikimedia Education Greenhouse logo button.svg

Nowa edukacyjna inicjatywa Wikimedia & Education Greenhouse... zaleca, no cóż, uczenie się ;) Zakończył się właśnie Unit 1 bogatego kursu online, gdzie uczestnicy z ponad 35 krajów podnoszą swoje kompetencje w zarządzaniu wiki-projektami edukacyjnymi. Dyskutujemy także o problemach szkolnictwa w naszych krajach, poznajemy narzędzia do lepszego planowania i osiągania celów. Wirtualne lekcje odbywają się co 2 tygodnie, a moduły zawierają quizy, artykuły naukowe, przykłady filmowe itp. Tutaj można przeczytać, czego dotyczył Unit 1. Unit 2 już się zaczął, ale nadal można dołączyć!

O Wikipedii na konferencji Bezpieczeństwo w sieci
Pomorski Park Naukowo-Technologiczny III2.jpg

17-go października w Strefie Startup Gdynia w Pomorskim Parku Naukowo-Technologicznym odbyła się konferencja dla młodzieży. Tematykę bezpieczeństwa w sieci omawiano m.in. pod kątem hejtu, praw autorskich, a także w kontekście Wikipedii. Pokazując, jak edytować naszą wspólną encyklopedię i prezentując przykłady już zrealizowanych działań edukacyjnych, niespodziewanie posługiwałam się przykładem artykułu o... Strefie 51. To jeden z uczestników spotkania podrzucił ten temat: próbował niedawno (w czasie słynnej wrześniowej próby rajdu na bazę) bez sukcesu dodać coś do hasła. Pracowaliśmy też na tekstach (stworzonych wcześniej wspólnie z wikipedystką Hansoni), w których potencjalnie roiło się od naruszeń pięciu filarów Wikipedii: młodzież wyrywała sobie mikrofon, by wytykać błędy, a nawet rapowała treść fejkowego hasła o fundacji ratującej komary :) Wiki-warsztatowałam też edukatorki z Centrum Nauki Experyment w Gdyni. Nawołuję w ich imieniu: ludności miejscowa i turystyczna, róbcie zdjęcia w Experymencie i ładujcie do Commons!

EtnoWiki na Uniwersytecie Warszawskim
Artes liberales.jpg

Studenci Wydziału Artes Liberales (i kilka osób z innych wydziałów), których przekonał syllabus zajęć poświęconych Wikipedii, będą podnosić swoje wiki-kompetencje w semetrze jesienno-zimowym. Szczęśliwa Trzynastka chce utworzyć 13 nowych artykułów (i rozbudować te w słabszej kondycji) związanych z tematyką wyzwań kierunkowych: Ekologia kultury oraz Kultury i religie. Po wstępnych wykładach o projektach GLAM-wiki, pięciu filarach i fali pytań-odpowiedzi, studenci założyli konta i ułożyli listę artykułów. W planach m.in. rozbudowa artykułu o antropocenie, zadbanie o wiki-istnienie grafików polskich, ale i etnologia oraz garść popkultury!

Wieści z Wikimedia Foundation[edytuj]

Sabatowa Community Wishlist Survey

Pamiętacie Sabat? Było to spotkanie twórców wszystkich projektów Wikimedia oprócz Wikipedii. Obecnie podobną (trochę węższą) formułę ma Źródłosłów. Przy organizowaniu tego typu akcji chodzi o to, żeby społeczności tych projektów, zwykle ginące w tłumie wikipedystów, miały swoje pięć minut.

Community Wishlist Survey to z kolei coroczny plebiscyt, w którym społeczności mogą zgłaszać pomysły na drobne poprawki i ułatwienia techniczne, które pomogą w edytowaniu. Do realizacji trafia 10 najpopularniejszych propozycji. Najbliższa edycja (CWS 2020) będzie miała właśnie sabatowy charakter. Programiści Wikimedia Foundation doszli do wniosku, że trzeba odejść od formuły faworyzującej wikipedystów. Rok później prawdopodobnie nastąpi powrót do zwykłych reguł.

Tym razem programiści zobowiążą się do wykonania 5 najpopularniejszych próśb. Liczba zwycięskich zadań będzie dwukrotnie mniejsza, ponieważ... społeczność prosi o wiele i zespół odpowiedzialny za CWS nie ma wystarczających mocy przerobowych.

Propozycje można zgłaszać od 21 października do 11 listopada. Później przejdą one wstępną kontrolę i segregację tematyczną, a głosowanie zacznie się 20 listopada.

Newslettery z szerokiego świata[edytuj]

Wszystkie newslettery tutaj zamieszczane są wydawane w języku angielskim. Między zamknięciem numerów a rozesłaniem do subskrybentów wolontariusze tłumaczą niektóre z nich. Zachęcamy do tłumaczenia nowych numerów! Prosimy jednak o czujność. Dobre tłumaczenie nie zawsze jest dosłowne.

Tech News[edytuj]

Tech News: 2019-39
22:20, 23 wrz 2019 (CEST)
Tech News: 2019-40
18:49, 30 wrz 2019 (CEST)
Tech News: 2019-41
17:34, 7 paź 2019 (CEST)
Tech News: 2019-42
01:04, 15 paź 2019 (CEST)
Tech News: 2019-43
16:18, 21 paź 2019 (CEST)

Wikidata weekly summary[edytuj]

Wikidata weekly summary #383
Wikidata weekly summary #384
Wikidata weekly summary #385
Wikidata weekly summary #386
Wikidata weekly summary #387

Inne[edytuj]

Structured Data - blogs posted in Wikimedia Space

There are two separate blog entries for Structured Data on Commons posted to Wikimedia Space that are of interest:

  • Working with Structured Data on Commons: A Status Report, by Lucas Werkmeister, discusses some ways that editors can work with structured data. Topics include tools that have been written or modified for structured data, in addition to future plans for tools and querying services.
  • Structured Data on Commons - A Blog Series, written by me, is a five-part posting that covers the basics of the software and features that were built to make structured data happen. The series is meant to be friendly to those who may have some knowledge of Commons, but may not know much about the structured data project.
I hope these are informative and useful, comments and questions are welcome. All the blogs offer a comment feature, and you can log in with your Wikimedia account using oAuth. I look forward to seeing some posts over there. -- Keegan (WMF) (talk) 23:33, 23 wrz 2019 (CEST)
The Signpost: 30 September 2019
Growth team updates #10
20:49, 2 paź 2019 (CEST)