Biuletyn Informacji Publicznej

Pomysły na projekty/Opracowanie i druk książki "Wikipedia – poradnik dla użytkownika"

Wikimedia Polska, polski partner Fundacji Wikimedia.
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania


Ciąg dalszy pracy nad książką na osobnej stronie pn. Wikipedia - książka

Tutaj znajduje się pomysł na opracowanie i druk książki: Wikipedia – poradnik dla użytkownika. Debata nad tym pomysłem może być kontynuowana online, ale także podczas najbliższego spotkania wikimedian. Zainteresowane tematem osoby mogą także zrobić własny mikro-zlot, aby kwestię obgadać.

Pomysł[edytuj]

Opracowanie i druk książki pt. "Wikipedia – poradnik dla użytkownika". Brzmi może nieco absurdalnie, ale ciekawie i spójnie napisane (w przeciwieństwie do naszych metastron, z którymi idzie jak po grudzie) mogłoby być pomocne. Publikacja mogłaby przyciągnąć nowych aktywnych użytkowników, dla których barierę stanowi zrozumienie projektu w jego postaci użytkowej. Gdyby wprowadzała stopniowo w tajniki formatowania haseł i wyjaśniała różne kwestie związane z tworzeniem sieciowej encyklopedii (kwestie prawnoautorskie, praca ze źródłami itp.), a przy tym miała przejrzysty układ redakcyjny – byłaby pomocna dla wielu już aktywnych wikipedystów.

Oczekiwane korzyści dla projektów Wikimedia[edytuj]

Przyciągnięcie większej liczby nowych edytorów, szczególnie z grup, które są słabo reprezentowane. Doraźnie większa liczba aktywnych użytkowników, dzięki kampanii medialnej towarzyszącej wydaniu książki. Poprawa treści stron meta i pomocy przy okazji redagowania książki. Uzyskanie feedbacku w odniesieniu do systemu pomocy na wiki, zrozumiałości języka, rozwiązań technicznych przy edytowaniu itp., zakładając że treść książki byłaby odbiciem stron meta.

Pomiar sukcesu[edytuj]

Liczba nowych edytorów, którzy zadeklarują, że przyszli dzięki przeczytaniu podręcznika podzielona przez koszt druku i przygotowania. Oceny samej książki na dedykowanej stronie na wiki. Widoczny wzrost liczby aktywnych użytkowników w polskiej Wikipedii w stosunku do innych, w których zmiany aktywności rozkładają się podobnie. Liczba artykułów w mediach towrzyszących wydaniu książki.

Koszty finansowe i nakład pracy[edytuj]

? - pewnie zbliżone do np. kosztów druku wikiksiążek
Nakład pracy: kilkaset godzin pracy komitetu redakcyjnego.

Jeśli jesteś zainteresowany/zainteresowana rozwijaniem tego pomysłu, wpisz się poniżej[edytuj]

  1. Tar Lócesilion|queta! 16:27, 4 maj 2012 (CEST)
  2. odder (dyskusja) 17:05, 4 maj 2012 (CEST)
  3. Plogi (dyskusja) 12:09, 5 maj 2012 (CEST)
  4. Podkaster (dyskusja) 14:47, 5 maj 2012 (CEST)
  5. Kenraiz (dyskusja) 00:50, 6 maj 2012 (CEST)
  6. Polimerek (dyskusja) 14:42, 6 maj 2012 (CEST)
  7. Kpjas (dyskusja) 09:37, 9 maj 2012 (CEST)
  8. Nova (dyskusja) 15:29, 9 maj 2012 (CEST)
  9. Kamczadałka
  10. Zureks (dyskusja) 12:57, 17 maj 2012 (CEST)
  11. Gp8 (dyskusja) 22:28, 19 gru 2012 (CET)

Komentarze/sugestie zmian[edytuj]

Nakład książki, do kogo trafi[edytuj]

W zeszłym roku ukazały się trzy publikacje:
Plik:Witamy 2011.pdf
Plik:Wikipedia krok po kroku - ekran.pdf
Plik:Broszura o licencjach.pdf
Część nakładu została rozdysponowana wśród wikipedystów z całej Polski, więc jeśli np. chcesz organizować wikiwarsztaty, to nie ma problemu byś otrzymał. Natomiast z pewnością na stronach Wikimedia Polska brakuje zbiorczej strony nt. tych publikacji, postaram się to zmienić w najbliższym czasie. Leinad 22:44, 21 lut 2012 (CET)
Myślałem o czymś co można byłoby kupić w księgarniach i znaleźć w bibliotekach. Chodzi o trafienie do użytkowników, którzy tu książki się nie przestraszą, w przeciwieństwie do naszych stron kodowych i metastron, i dzięki niej gładko przejdą przez "barierę wejścia" do projektu. Można wykorzystać istniejące publikacje, ale wyjść z nimi do szerszego odbiorcy. Kenraiz (dyskusja) 23:50, 21 lut 2012 (CET)
Jeśli książka by miała być na sprzedaż - trzeba by wejść we współpracę z jakimś wydawnictwem oraz uzyskać zgodę Wikimedia Foundation na użycie logo i nazwy projektów. Polimerek (dyskusja) 14:03, 6 mar 2012 (CET)
Polska Wikipedia była już wydana na DVD, a może wydać by medalowe i ewentualnie dobre artykuły z Wikipedii w postaci książki? Ethefor (dyskusja) 13:34, 22 lut 2012 (CET)
Wikipedia na DVD była raczej niewypałem. Nikt tego nie chciał kupować. Polimerek (dyskusja) 01:33, 8 mar 2012 (CET)
Nie musi być sprzedawana - może być przekazana bibliotekom (kwestia dystrybucji). Poza tym stowarzyszenie co roku wydaje książki na bazie biogramów Wikipedii. Przykuta (dyskusja) 07:21, 8 mar 2012 (CET)
Wersja WP na DVD generalnie nie jest ząym pomysłem i IMO lepiej w formie na DVD niż cokolwiek w wersji książkowej, bo zapewne bedzie to i o wiele tańsze, a i użyteczność całej zawartości WP na DVD byłaby niewspółmiernie większa od ksiażki na określony temat, która nada się zapewne przede wszystkim jako kolejny eksponat do regału z książkami:) Owszem wielkiego sukcesu komercyjnego zarówno na książkach jak i na DVD się raczej nie da zrobić, ale możnaby to właśnie z pożytkiem przekazywać bibliotekom, szkołom, itp., gdzie to generalnie dostęp do internetu jest przeważnie w różnym stopniu i z różnych względów reglamentowany. Poza tym taką gotową wersję na DVD mońnaby umieścić również w sieci do ściągnięcia. Przydałaby się zapewne w tej formie, do lokalnego użytku, również wielu firmom i innym instytucjom, które to też często ograniczają/blokują pracownikom dostep do internetu. -- Alan ffm (dyskusja) 15:29, 8 mar 2012 (CET)
Hmm, nie wiem, czy poradnik edytowania wiki byłby potrzebny firmom :) Ja bym wolał mieć w ręku podręcznik, a na ekranie z nim ćwiczyć, niż na ekranie mieć podręcznik i na ekranie z nim ćwiczyć, dzieląc ekran na dwa okna. Ale... nie wiem - może faktycznie lepiej się już teraz czyta z ekranu, niż z papieru. Przykuta (dyskusja) 19:48, 3 kwi 2012 (CEST)
Miałem na myśli wspomnianą powyżej "Wikipedię na DVD". W wielu instytucjach; szkołach, bibliotekach, urzędach, firmach, wiele komputerów (albo laptopów) nie ma dostępu do internetu, albo jedynie w jakiejś silnie reglamentowanej formie, by ludziska nie zajmowali się niewiadomo czym i lokalna Wikipedia z DVD mogałaby w takich przypadkach być IMO interesującym rozwiązaniem. Niekoniecznie fizycznie na DVD, a przynajmniej gotowa dla laika do siągnięcia w sieci.
A swoją drogą papierowe poradniki do edytowania w sieci to raczej umiarkowanie produktywne rozwiązanie. Wikimedia Deutschland opracowało np. ostatnio w tym celu "poradnikowe" wideoklipy. Coś takiego byłoby i nam pilnie potrzebne. IMO tego typu klipy w znacznym stopniu mogłyby ułatwić nowym użytkownikom zapoznanie się w szybki sposób z podstawowymi zasadami edycji w WP. Bo treść pisana, zarówno na ekranie jak i wydrukowana, wymaga z jednej strony stosunkowo dużo czasu do przeczytania, a z drugiej strony jest ciągle jeszcze dość trudno przyswajalna. -- Alan ffm (dyskusja) 00:47, 8 maj 2012 (CEST)

I mysle ze w tym roku bendze WYSIWYG. Jest prawda, ze czeska ksazka byla wydana wydawnictewm computerowym.--Juandev (dyskusja) 23:23, 7 mar 2012 (CET)

Zawartość książki[edytuj]

Piszę tutaj z pozycji członka WP:SMS, projektu sprzątania metastron. Mój komentarz co do zdania treść książki byłaby odbiciem stron meta.

  • Z Karolem007 podzieliliśmy całość na siedem kategorii głównych, raczej stałych, te z kolei mają swoje - w miarę stałe - podkategorie. Planujemy stworzyć klarowną nawigację i mamy już zalążki w brudnopisach. Źle byłoby, gdyby poradnik nie nawiązywał do tego podziału (a także podziału w FAQ czy pomocy, która będzie podobnie usystematyzowana tak, jak obecne FAQ), bo czytelnik zgubiłby się w metastronach.
  • Mam pomysł na systematykę podręcznika. Opieram się na systematyce broszurki WP krok po kroku i na doświadczeniu w systematyzowaniu meta:
    1. część ogólna (podstawowe informacje: krótkie info o licencjach, zasadach itp) - analogicznie do WP krok po kroku
    2. część szczegółowa (poprowadzona podobnie do kategorii metastron i do FAQ/pomocy + przykłady) - podobieństwo do stron Wikipedii zapewni dobry przekaz i kompatybilność wersji drukowanej z rzeczywistym stanem w Wikipedii
    3. porady wikipedystów (praktyczne wskazówki precyzujące, przykłady z życia wzięte itd.) - praktyka wzbogaca to, co nie jest napisane expressis verbis i źle byłoby ją pominąć
    4. część dla zaawansowanych (ciut wyższa szkoła jazdy) - o ile podręcznik ma być bardziej uniwersalny = grać rolę czegoś więcej, niż podstawowego tutorialu. Inaczej czytelnik będzie tylko trochę mniej zielony edytowaniu, a chyba chodzi o to, żeby poznał Wikipedię.
  • Szczegółowe informacje mogę zamieścić na swojej podstronie tutaj lub w Wikipedii. Tar Lócesilion|queta! 18:37, 4 maj 2012 (CEST)
  • Myślę, że to by nie była broszurka, tylko raczej dość gruba książka, na podstawie pewnie głównie Wikipedia:Pomoc - ale trzeba by zrobić selekcję materiału i jakiś logiczny układ takiego podręcznika. Podejrzewam, że zbiór stron pomocowych i meta z zasadami i zaleceniami dałby książkę o pojemności z 500-700 stron :-) Podręcznik - aby był strawny - nie powinien mieć IMHO nie więcej niż 150 stron. IMHO coś takiego na pewno by się przydało - choćby teraz by mi się przydało do szkoleń z MediaWiki... Polimerek (dyskusja) 14:46, 6 maj 2012 (CEST)
    • Dla początkujących i dla zaawansowanych? Przykuta (dyskusja) 15:11, 6 maj 2012 (CEST)
    • Zawsze można rozbić na dwa wydania. Oczywiście wklejanie dosłownego tekstu zasad, zaleceń, pomocy czy czegokolwiek byłoby bez sensu. Jak wykazałem wyżej, logika w metastronach jest i łatwo ją wprowadzić do wersji drukowanej. Może żeby nie być gołosłownym, popracuję nad wstępnym projektem (chodzi mi o wizję, nie konkretne drukowane literki) i opublikuję go jeszcze przed konferencją. A w Łodzi na spokojnie wszystko obgadamy. Tar Lócesilion|queta! 23:31, 6 maj 2012 (CEST)
      • Nie wszyscy będą w Łodzi, poza tym specyfika Wikimediów polega na tym, że są to projekty internetowe, więc najlepiej obgadać wszystko w Internecie. odder (dyskusja) 14:58, 7 maj 2012 (CEST)
        • No nie wszyscy mogą. Ale obgadywanie nie zakończy się na godzinnym spotkaniu. Natomiast jest ono potrzebne - teraz lub w innym terminie, aby obgadać to, czego nie udaje nam się obgadać od kilku lat. To jest start, nie meta. Przykuta (dyskusja) 15:43, 7 maj 2012 (CEST)
  • Czy pisać od zera (prawie) czy tłumaczyć [1]Kpjas (dyskusja) 16:22, 8 maj 2012 (CEST)

Notatki robocze ze spotkania[edytuj]

Hasłowe notatki ze spotkania, zawierające propozycje, przemyślenia uczestników spotkania roboczego w Łodzi, 2 czerwca 2012.

  • tytuł: "Wprowadzenie do edytowania Wikipedii"
    • tytuł alternatywny: "Wikpedyści poszukiwani. (podtytuł) Łagodne wprowadzenie do edytowania Wikipedii"
  • grupa docelowa: nowi i początkujący
Forma
  • książka do druku (poważniejsze, inny odbiór, można poczytać w dowolnym miejscu)
  • książka on-line (multimedialna)
Odbiorcy
  • książka ma być dla nowych i początkujących
Proces pisania
  • czy piszemy od nowa, czy opieramy się na istniejących publikacjach
    • lepiej z wzorów korzystać
    • zaadaptować zgodnie z przyjętą metodologią
    • przerobić na ludzki język
  • zacząć od budowania spisu treści od obecnych broszur:
    • "Witamy w Wikipedii"
    • "Wikipedia krok po kroku"
    • "Wikipedia: The Missing Manual"
    • zarzucony projekt książki z artykułami na medal, określa zawartość "Przewodnika po Wikipedii"
Związek z metastronami Wikipedii
  • czy chcemy żeby tekst w broszurce miał odzwierciedlenie w metastronach?
    • metastrony muszą być pełne, zawierać treści i dla początkujących i dla zaawansowanych, książka tylko dla tej pierwszej grupy
    • pojęcia w książce i na metastronach muszą być te same (taka sama nomenklatura)
Zawartość
  • czy ma być kompletna, czy omawiać wycinek?
    • zmienia się wszystko tak szybko, że nie może być kompletna
    • pojawiają się udogodnienia, szablony, które wpływają na prostotę edytowania, trzeba omówić obecnie stosowane, rozważyć podział na etapy wprowadzania w kolejne udogodnienia (zacząć od prostego tekstu)
    • wziąć pod uwagę, że w edycji widać kod, którego nie widać na stronie wynikowej.
  • wnioski z warsztatów dla osób starszych:
    • często nie wiedzą co mają edytować
    • mają trudności w zalogowaniu - np. captcha znajduje się w innym miejscu niż domyślnie (na górze)
    • nie byli w stanie poradzić sobie z interfejsem (infoboksy, ...)
  • naczelne przesłanie: "nie zwracaj uwagi na kody itd. tylko napisz artykuł"
    • czy można proponować pisanie zupełnie bez technikaliów?

Niepełny spis zagadnień i koncepcji zawartości:

  • wprowadzenie: co to Wikipedia i licencje
  • jak edytować (przykłady np. kodu w treści, na początku omówić najprostsze edycje typu korekta literówki itp.)
    • omówić podstawowy, mały artykuł (np. może być fikcyjna postać, biogram)
      • podzielić na 3 etapy:
        • 1. część techniczna: szablony, infoboksy
        • 2. część merytoryczna: treść z sekcjami końcowymi
        • 3. część techniczna: szablony, kategorie, interwiki
  • jak działa społeczność
  • ćwiczenia na koniec, które można wykonać na komputerze
  • indeks
  • słownik pojęć
Propozycje działań i uwagi ogólne
  • zebrać opinie nowicjuszy jakie mają potrzeby
  • na początku "bombowa zachęta"
  • odejść od "manuala", wymyślać scenariusze żeby coś pokazać,
  • potrzebne przemyślane i przejrzyste opracowanie graficzne, layout, ilustracje
Metodologia pisania
dla opornych
  • odejście od żargonu
  • stopniowe wchodzenie w temat, małymi porcjami
    • brudnopis - informacja, że możesz pisać w brudnopisie
  • zacząć od ogólnego poglądowego zaprezentowania tematu (z lotu ptaka), potem wprowadzić opisy kroków
    • czy mam się zalogować czy nie?
    • czym mogę się zająć w Wikipedii?
      • jak znaleźć temat do edytowania?
      • jak nie chcę edytować, to co innego mogę robić? (bez wartościowania, że inne prace są mniej ważne)
  • nie daj się zniechęcić
    • dlaczego nie widać edycji?
    • jakie mogą być reakcje społeczności na edycję?
    • zadawaj pytania, nie obawiaj się pytać, jak ktoś do Ciebie napisze, dopytuj go o kolejne rzeczy

Ciąg dalszy pracy nad książką na osobnej stronie

Zobacz też[edytuj]